Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
EN

Met de coronacrisis kwamen ook de zogeheten preppers of overlevers in beeld: mensen die zich standaard voorbereiden op noodsituaties als gevolg van rampen of ongeregeldheden. Welke karaktereigenschappen en overtuigingen horen bij deze groep? Psycholoog Bastiaan Rutjens deed er samen met enkele Amerikaanse en Duitse collega’s onderzoek naar.

Portretfoto Bastiaan Rutjens
Onderzoeker Bastiaan Rutjens: 'Preppers zijn niet de meest zachtmoedige of redelijke mensen. Opvallend: ze hebben vaak radicale politieke ideeën en voorkeuren'

Veel mensen zullen bij preppers wellicht denken aan de mensen die massaal wc-papier, rijst en blikgroenten begonnen te hamsteren toen de coronacrisis zich in ons land begon af te tekenen, maar de échte overlevers hadden die producten toen al lang in huis. Preppers zijn namelijk standaard voorbereid op “post-apocalyptische” noodsituaties en rampen – hun huis ligt altijd al vol met grote hoeveelheden lang houdbaar voedsel en water, en ze beschikken soms ook over een eigen bunker of schuilkelder. Zoveel mogelijk zelf kunnen overleven zonder hulp van buitenaf is sowieso het adagium van de prepper – noodsituatie of niet.

Paranoia en cynisme

Wat maakt een prepper tot een prepper? Uit het onderzoek van Rutjens en zijn collega’s komt een helder beeld naar voren: een overlever scoort laag op vriendelijkheid en nederigheid, en hoog op paranoia en cynisme. Een prepper gelooft vaker in samenzweringen en sociale dominantie en heeft conservatieve denkbeelden. Ook geloof in God, negatieve ervaringen in het dagelijks leven en (negatieve) wereldwijde politieke gebeurtenissen spelen een belangrijke rol bij deze groep mensen. Rutjens: ‘Het zijn niet de meest zachtmoedige of redelijke mensen. Wat opvallend is: ze hebben vaak radicale politieke ideeën en voorkeuren, aan beide kanten van het links-rechts-spectrum.’

Niet alleen maar negatief

Om het onaangename beeld van de prepper wat te nuanceren: de lifehacks die zij bedenken om te kunnen overleven in een “post-apocalyptische’ wereld” getuigen ook van de nodige creativiteit. De auteurs suggereren in hun artikel dan ook om in toekomstig onderzoek te focussen op de positieve effecten van overlevingsgedrag en de overtuigingen van preppers op dat gebied. ‘Mocht het ooit tot een ineenstorting van de beschaving komen, dan kan het nog wel eens goed van pas komen dat je een prepper kent.’

Fetterman, A. K., Rutjens, B. T., Wilkowski, B. M., & Landkammer, F. (2019). On post-apocalyptic & doomsday prepping beliefs: A new measure, its correlates, and the motivation to prep. European Journal of Personality, 33, 506-525